Spółka komandytowa – reguły opodatkowania spółki i przychodów wspólników

Nowelizacja przepisów PIT i CIT obowiązująca od 1 stycznia 2021 roku istotnie zmieniła podatkowy status spółek komandytowych, wprowadzając możliwość czasowego odroczenia obowiązku spółki w CIT do 30 kwietnia 2021 r. Tym samym najpóźniej od maja spółki rozpoczną regulowanie własnego CIT, a wspólnicy zmienią reguły opodatkowania zysku spółki.

Zasadniczo przed 1 stycznia 2021 r. opodatkowanie podatkiem dochodowym dochodu pozyskiwanego w ramach spółek komandytowych ujmowało poniższe elementy:

• spółka komandytowa nie posiadała statusu podatnika na gruncie podatku dochodowego;
• na wspólnikach spółki komandytowej ciążyły obowiązki bieżącego rozliczenia w podatku dochodowym przychodów i kosztów spółki komandytowej (w parytecie posiadanych udziałów), w konsekwencji wspólnik we własnym imieniu oraz z własnych środków rozliczał należność w podatku dochodowym, w tym w formule zaliczek na podatek w trakcie roku podatkowego;
• rozliczenie należności podatku dochodowego (w tym zaliczek na podatek) z tytułu działalności spółki komandytowej, nie było uzależnione od „kasowej wypłaty” zysku spółki na rzecz wspólnika;
• wypłata zysku przez spółkę komandytową na rzecz jej wspólników (także w formule zaliczek na poczet przyszłego zysku w trakcie roku podatkowego) obejmowała w istocie kwotę już po opodatkowaniu podatkiem dochodowym;
• w sytuacji, gdy wspólnik nie posiadał – fizycznie – własnych środków pieniężnych na uregulowanie zaliczki w podatku dochodowym oraz zobowiązania podatkowego końcowego, w praktyce uprzednio „pobierał”, w oparciu o stosowne zapisy umowy spółki, zaliczkę na poczet przyszłego zysku spółki komandytowej, którą następnie przeznaczał na zapłatę własnej należności podatkowej w podatku dochodowym.

Nowelizacja ustaw PIT i CIT wprowadziła zmianę reguł opodatkowania podatkiem dochodowym zysku spółki komandytowej, wskazując że:

• spółka komandytowa nabywa status odrębnego podatnika CIT i zobowiązana jest do regulowania własnych zaliczek oraz zobowiązania końcowego w podatku CIT z tytułu pozyskanych przez spółkę komandytową przychodów oraz ponoszonych kosztów;
• spółka komandytowa zyskuje dodatkowy status płatnika podatku dochodowego (odpowiednio CIT i PIT) z tytułu wypłaty wspólnikom udziału w zysku spółki komandytowej i zobowiązana jest rozliczyć ten podatek w chwili faktycznej „wypłaty” zysku;
• na spółce komandytowej ciąży obowiązek sporządzenia stosownych informacji o wysokości pobranego podatku, wspólnicy bowiem nie będą w tym zakresie sporządzać zeznań (informacji) podatkowych.

Równolegle ustawodawca, dokonując nowelizacji PIT i CIT, wielokrotnie podkreślał, że zmiana reguł opodatkowania spółek komandytowych, nie ma przekładać się na wzrost opodatkowania wspólników komplementariuszy, jako tych, którzy ponoszą nieograniczoną i osobistą odpowiedzialność za zobowiązania spółki komandytowej. Zdaniem ustawodawcy zapobiegać takiej sytuacji ma przede wszystkim odmiennie ukształtowany system rozliczenia podatku PIT i CIT wspólników komplementariuszy i komandytariuszy.

Cyklem artykułów poświęconych rozliczeniom spółek komandytowych, po nowelizacji ustaw PIT i CIT, pragniemy przybliżyć Państwu szczegóły regulacji prawnych obowiązujących w tym zakresie, by z jednej strony nakreślić charakter wprowadzonych zmian legislacyjnych, z drugiej natomiast, by przedstawić praktyczne ich skutki, związane zarówno ze zmianą statusu podatnika, jak i kwalifikacją źródeł opodatkowania wspólników.