Rewolucja w legalizacji samowoli budowlanych

Znowelizowane przepisy Prawa budowlanego przewidują zupełnie nowe, uproszczone zasady legalizacji samowoli budowlanych starszych niż 20 lat. Sprawdź, czy będziesz mógł z nich skorzystać.

Całkowicie nowy tryb legalizacji

Jedną z istotnych nowości w podpisanej przez Prezydenta RP 3 marca 2020 roku nowelizacji Prawa budowlanego[1] jest uproszczona procedura legalizacji samowoli budowlanych. Statystyki przedstawione przez ustawodawcę w uzasadnieniu do projektu nowelizacji[2] pokazują, że liczba obiektów zalegalizowanych maleje z roku na rok, głównie z uwagi na wysokie opłaty legalizacyjne. Nowe przepisy mają odwrócić tą tendencję.

Uproszczona legalizacja w praktyce

Nie każdy nielegalnie wybudowany obiekt budowlany będzie mógł być zalegalizowany w trybie uproszczonym. Warunkiem możliwości zastosowania tej procedury jest upływ co najmniej 20 lat od zakończenia budowy, o ile przed upływem tego terminu nadzór budowlany nie wszczął postępowania w sprawie samowoli.

Konieczność złożenia dokumentów legalizacyjnych

Po wszczęciu uproszczonego postępowania legalizacyjnego, organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie (podlegające zażaleniu), w którym nakłada obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych. Termin na przedłożenie dokumentów to minimum 60 dni od dnia doręczenia postanowienia.

Dokumenty legalizacyjne to:

1)     oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane

2)     geodezyjna inwentaryzacja powykonawcza obiektu budowlanego

3) ekspertyza sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane ze wskazaniem czy stan techniczny obiektu nie stwarza zagrożenia dla zdrowia lub życia ludzi oraz czy pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu zgodnie ze sposobem użytkowania.

Organ ma obowiązek sprawdzić kompletność wyżej wymienionych dokumentów oraz ustalić czy  stan techniczny obiektu nie stanowi zagrożenia dla ludzi. Jeżeli dokumenty legalizacyjne będą niekompletne, organ wyda postanowienie z obowiązkiem ich uzupełnienia w określonym terminie.

Warto zauważyć, że w przeciwieństwie do „zwykłej” procedury legalizacyjnej, na żadnym etapie postępowania uproszczonego nie sprawdza się zgodności obiektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego ani decyzją o warunkach zabudowy.

Możliwe rozstrzygnięcia w postępowaniu uproszczonym

1)     w przypadku spełnienia warunków tj. gdy dokumenty legalizacyjne złożone przez inwestora będą kompletne, a warunki bezpieczeństwa potwierdzone ekspertyzą – organ wyda decyzję o legalizacji obiektu budowlanego;

2)     w przypadku nieprzedłożenia dokumentów legalizacyjnych lub ich nieuzupełnienia oraz gdy ekspertyza techniczna wskazuje na niespełnienie warunków bezpieczeństwa – organ wyda nakaz rozbiórki obiektu budowlanego.

Ponadto, decyzja legalizacyjna stanowi podstawę użytkowania obiektu budowlanego.

---

[1] http://orka.sejm.gov.pl/opinie9.nsf/nazwa/121_u/$file/121_u.pdf

[2] http://orka.sejm.gov.pl/Druki9ka.nsf/0/A9DF17817FEB4FFEC12584E900354474/%24File/121.pdf