KIO dopuściła odwołania poniżej progów unijnych

Krajowa Izba Odwoławcza po raz pierwszy dopuściła możliwość kwestionowania czynności wyboru zwycięskich ofert w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego o wartości poniżej progów unijnych.

Nowelizacja, która weszła w życie w dniu 28 lipca 2016 r.[1], rozszerzyła ustawowy katalog czynności, względem których wykonawcom przysługuje odwołanie do Krajowej Izby Odwoławczej (KIO) w postępowaniach poniżej progów unijnych[2]. Ustawodawca wskazał, iż odwołanie może zostać złożone  wobec dwóch dodatkowych czynności, tj. opisu przedmiotu zamówienia oraz wyboru najkorzystniejszej oferty (art. 180 ust. 2 pkt 5 i 6 u.p.z.p).

Pomimo początkowego entuzjazmu wykonawców, okazało się, że Krajowa Izba Odwoławcza opowiedziała się za zawężającą wykładnią sformułowania „wybór najkorzystniejszej oferty”. W konsekwencji stanowisko to prowadziło do odrzucania przez Izbę odwołań, jeżeli wiązały się one z zarzutem zaniechania jej odrzucenia bądź zaniechania wykluczenia wykonawcy. KIO uznawała bowiem, że odwołanie można wnieść jedynie w przypadku wyboru oferty niezgodnie z kryteriami oceny przyjętymi przez zamawiającego. Z zawężającą wykładnią nie zgodził się Prezes Urzędu Zamówień Publicznych, który konsekwentnie skarżył rozstrzygnięcia KIO w tym zakresie. Z kilkunastu złożonych skarg, znacząca ich większość została uwzględniona przez sądy powszechne.

Ostatecznie również jeden ze składów KIO opowiedział się za korzystniejszą dla wykonawców wykładnią. W wyroku KIO z dnia 13 czerwca 2017 (sygn. akt KIO 1077/17), Izba co prawda oddaliła odwołanie wniesione na wybór najkorzystniejszej oferty w postępowaniu o wartości poniżej progu unijnego, ale go nie odrzuciła odwołania. Dokonała więc merytorycznego rozpoznania wniesionego odwołania, uznając je za dopuszczalne. Nie można oczywiście wykluczyć, że pozostałe składy w przyszłości będą orzekać odmiennie, ale ww. wyrok może być pierwszym sygnałem zmiany linii orzeczniczej KIO.

Dopuszczenie odwołań związanych z zarzutem zaniechania jej odrzucenia bądź zaniechania wykluczenia wykonawcy w postępowaniach o wartości poniżej progów unijnych pozwoli na realną ochronę interesu wykonawcy. Dotychczas taki wykonawca był bowiem pozbawiony możliwości uzyskania zamówienia, w przypadkach gdy zamawiający popełnił błąd i wybrał ofertę innego wykonawcy, który powinien zostać wykluczony lub jego oferta powinna zostać odrzucona.