Odrzucenie oferty wykonawcy, który nie odbył wizji lokalnej

W nowym P.z.p. rozbudowano katalog przesłanek, których zaistnienie skutkować będzie odrzuceniem oferty. Jedną z nich jest złożenie oferty bez uprzedniego odbycia wizji lokalnej, tj. z pominięciem bezpośredniego zapoznania się z miejscem realizacji zamówienia.

Obowiązkowa wizja lokalna

Pozyskanie przez wykonawcę informacji o tym czy zamawiający przewidział obowiązek przeprowadzenia wizji lokalnej nastąpi poprzez zapoznanie się z SWZ. Zgodnie z art. 134 ust. 2 pkt 9 nowego P.z.p. w dokumencie tym, wskazuje się „informacje dotyczące przeprowadzenia przez wykonawcę wizji lokalnej lub sprawdzenia przez niego dokumentów niezbędnych do realizacji zamówienia, o których mowa w art. 131 ust. 2 P.z.p., jeżeli zamawiający przewiduje możliwość albo wymaga złożenia oferty po odbyciu wizji lokalnej lub sprawdzeniu tych dokumentów”.

W kontekście obowiązkowej wizji lokalnej warto odnotować, że jej przeprowadzenie nie pozostaje bez wpływu na sytuację wykonawcy. Jak wskazał SN w wyroku z dnia 4 lipca 2019 r., IV CSK 363/18, informacje pozyskane w trakcie wizji lokalnej terenu, na którym mają być wykonane roboty, są jednym z elementów jakie powinien uwzględnić wykonawca oceniając ryzyko związane z realizacją zamówienia. Ryzyko to może zostać skwantyfikowane w cenie ofertowej jak również eliminowane np. poprzez zadawanie pytań do SIWZ, czy kwestionowanie jej treści.

Wizja lokalna – dłuższy czas na składanie ofert

Zgodnie z art. 9a ust. 2 P.z.p. zobowiązanie wykonawców do odbycia wizji lokalnej, aktualizuje po stronie zamawiającego obowiązek wyznaczenia terminu składania ofert dłuższego, niż minimalny termin ustawowy. Powyższa reguła została zachowana w art. 131 ust. 2 nowego P.z.p., przy jednoczesnym odniesieniu je również do sytuacji w których zamawiający jedynie rekomenduje (przewiduje możliwość) odbycia wizji lokalnej.

Odrzucenie oferty

Nowością jest wyraźnie i bezwzględnie wiążące, skorelowanie nieodbycia wizji lokalnej z odrzuceniem oferty. Zgodnie z art. 226 ust. 1 nowego P.z.p. wyeliminowana zostanie oferta złożona bez odbycia wizji lokalnej, w przypadku gdy zamawiający tego wymagał w dokumentach zamówienia. Powyżej wskazana konsekwencja proceduralna, znajduje zastosowanie wyłącznie, w sytuacji w której odbycie wizji lokalnej było obowiązkowe a nie rekomendowane przez zamawiającego.

Kwestionowanie obowiązkowej wizji lokalnej

Wskazane powyżej skutki nieodbycia obligatoryjnej wizji lokalnej, będą nieuniknione, jeżeli SWZ stanie się wiążące, tj. nie zostanie zmodyfikowane przez zamawiającego przed upływem terminu składania ofert. Zmiana SWZ, np. poprzez sformułowanie wyłącznie rekomendacji w zakresie odbycia wizji lokalnej, może nastąpić również pod wpływem działań wykonawcy (wnioskującego o dokonanie zmiany lub skutecznie kwestionującego postanowienie poprzez skorzystanie z środków ochrony prawnej). Podstawowa argumentacja na wykazanie niezasadności obowiązkowej wizji lokalnej, będzie zmierzać do wykazania, iż powyższym zamawiający narusza reguły uczciwej konkurencji (zob. wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2019 r., I GSK 3157/18).